Przedrostki – razem czy osobno

Zbliżają się święta, wkrótce w sklepach, jak co roku, pojawią się super oferty i super promocje. Pamiętajcie, że jedyny poprawny zapis to: superoferta i superpromocja!

W języku polskim wszystkie przedrostki (rodzime i obce) pisze się łącznie z wyrazami pospolitymi.

Jeśli drugi człon jest nazwą własną i pisany jest wielką literą, to po przedrostku używamy łącznika.

Najpopularniejsze przedrostki:

a- apolityczny, aspołeczny, ateizm

anty- antynarkotyczny, antynikotynowy (ale: anty-Europejczyk)

archi- archikatedralny

arcy- arcyksiążęcy, (ale: arcy-Europejczyk)

bez- bezpłatny, bezzwłoczny

do- docelowy, dogłębny

eks- eksminister, eksprzewodniczący (ale: eks-Amerykanin)

ekstra- ekstraklasa, ekstranowoczesny

hiper- hiperinflacja

infra- infrastruktura

kontr- kontrtytuł

maksi- (podobnie: midi-, mini-) maksispódnica

między- międzyzwiązkowy

mikro- mikroprzedsiębiorstwo (ale: mikro-USB)

mini- miniaparat, minispódniczka, minispołeczność (ale: mini-CD, mini-CD-ROM)

około- okołobudżetowy, okołorównikowy (uwaga: partykułę około, czyli mniej więcej, w przybliżeniu, zapisujemy oddzielnie, np. około godzinny postój, ceny wzrosły około trzykrotnie)

pod- podbramkowy

ponad- ponaddźwiękowy, ponadpaństwowy, ponadto

post- postimpresjonizm, postkomunistyczny (ale: post-Jugosławia)

poza- pozabiblijny, pozaksięgowy

przeciw- przeciwciało, przeciwwaga

przed- przedhistoryczny, przedzamcze, przeddzień

pseudo- pseudoartysta, pseudofilozoficzny (ale: pseudo-Polak)

super- superczuły, supermocarstwo, superrewizja, supergwiazda (ale: super-Polak)

ultra- ultrafiolet, ultraradykalny

wice- wicekanclerz, wicekonsul, wicekrólestwo, wiceprezydent, wiceprzewodnicząca

wokół- wokółksiężycowy, wokółziemski

Człony niby- i quasi-

W połączeniach z członami niby- quasi- (w znaczeniu: stwarzający pozory bycia kimś lub czymś innym) stosuje się łącznik: niby-artysta, niby-demokratyczny, niby-ludowy, niby-romantycznie, niby-Amerykanin, quasi-deficyt, quasi-nauka, quasi-umysłowy, quasi-Polak.

Niby w terminach przyrodniczych i astronomicznych zapisujemy łącznie: nibynóżki, nibykłos, nibyliść, nibygwiazda.

Kiedy niby występuje w funkcji porównawczej, zapisujemy osobno, np.: miękki niby gąbka.

Źródło: Wielki słownik ortograficzny PWN.

Dodaj komentarz